Down & Dirty
Door: Ramona
25 Februari 2014 | Ethiopië, Hawassa
Het afleggen van ogenschijnlijk korte afstanden duurt daardoor vaak uren.
We rijden door de ‘fruitschuur’ van Ethiopie en overal worden plukverse bananen, mango’s, papaya’s en ananassen aangeboden.
We zien kindertjes langs de weg spelen met zelf gefabriceerd speelgoed en in ons blikveld spelen zich ontelbaar veel mini-dansvoorstellingen af, waarbij jongetjes op hun hoofd langs de weg staan en kindertjes vanaf de leeftijd dat ze net kunnen staan en lopen soepel en ritmisch met hun ledematen schudden.
Indrukwekkend om te zien, maar het motief is bijverdienste, wat blijkt uit het schreeuwend en met opgeheven hand meerennen met de auto.
Uit verschillende gesprekken met onder meer Ethiopische universiteitsdocenten, is me inmiddels duidelijk geworden dat bijna elk kind in Ethiopie toegang heeft tot door de staat gesponsord basis onderwijs. Zelfs in kleine dorpen staan simpele schoolgebouwen. En ieder kind met goede cijfers kan met hulp van de staat – ongeacht socio-economische achtergrond – naar de universiteit.
Niet alle kinderen zijn echter in staat deze kans te benutten. Vooral op het platteland lijkt van de kinderen te worden verwacht dat zij meehelpen in de taken om te kunnen overleven van dag tot dag. We zien peuters die zelfstandig een paar geiten hoeden en stelletjes van ongeveer 7-jaar oude kindertjes die samen de verantwoordelijkheid hebben over een flinke kudde koeien. Jonge meisjes dragen naast hun moeders grote bossen takken op hun rug en in gebieden waar water schaars is dragen ook de jongsten hun steentje bij en ploeteren met kleine jerrycans met water op hun rug. Opnieuw valt op hoe mensen met zware lasten rondploeteren over lange afstanden, op het heetst van de dag.
Ook de kinderen die dansen langs de weg, verrichten hiermee een vorm van arbeid en spijbelen dientengevolge van school. Geld geven voor hun kunsten zou een indirecte aanmoediging van schoolverzuim en dus meewerken aan het belemmeren van hun kansen zijn. Om deze reden houden we het bij een waarderende glimlach, welke soms beantwoord wordt met een ontwapenende glimlach terug en soms met bananeschillen die boos richting de auto worden geslingerd. Een blanke in een auto wordt toch echt beschouwd als een rijdende geldautomaat.
Vanuit de stad Arba Minch bezoeken we bij zonsopkomst – na het wakker maken van het parkpersoneel en de standaard felle onderhandelingen - het Nechisar National Park. We wandelen door een prachtige jungle vol kronkelende boomwortels en terwijl de eerste zonnestralen zacht door het bladerdak schijnen is de typische ochtend-jungle-geur voor mij genoeg om voor een dag voldoening te geven.
We ontdekken verschillende apensoorten, waaronder de Colobus met hun waanzinnige witte pluimstaarten.
‘s Middags maken we een boottocht op Lake Chamo, waar we grote krokodillen zien die met open bekken liggen te luieren in de zon, terwijl dappere lepelaars en kleurrijke reigers stoicijns in dit territorium rondstappen.
Ook bezoeken we een kudde (?) nijlpaarden.
Ik heb ooit gelezen dat nijlpaarden tot de gevaarlijkste diersoorten ter wereld behoren, omdat ze zeer agressief zijn, vanuit het niets aanvallen en soms boten omduwen met dodelijke slachtoffers als gevolg.
Stress welt dan ook acuut in mij op als een koppel nijlpaarden van maximaal 20 meter afstand lijnrecht op ons houten bootje af komt zwemmen en onze gids de motor niet gestart krijgt.
Terwijl ik paniek in zijn ogen denk te zien, flitst bij mij (zoals wel vaker tijdens vreemde of spannende situaties op reis) de potentiele krantenkop door mijn hoofd: ‘ Europese toeristen gedood door nijlpaarden in Ethiopie’.
Na meerdere verwoede pogingen slaat de motor gelukkig aan en zet de gids de boot in de sprintstand, waarbij hij niet prijs geeft of we zojuist een bijna-dood-ervaring met elkaar hebben beleefd.
Terug in Arba Minch word ik belaagd door het lokale meiden voetbalteam. Terwijl ik probeer mijn koffie te drinken zit er een 18-jarige op mijn linker knie mijn haar te strelen, zit de 20-jarige keepster op mijn rechter knie met een arm om mijn schouder, staat er een meid aan mijn tatoeages te peuteren, is een vierde met haar telefoon foto’s aan het maken en staat de rest er kakelend omheen. Lichtelijk ongemakkelijk, maar ook vermakelijk. Privacy bestaat hier voor ons bijna niet en ik voel me soms publiek bezit.
Verder reizend naar Jinka in de zuidelijk gelegen Omo vallei, luidt de conclusie ‘down & dirty’. De structurele beperkingen die dit land kent in de vorm van onder meer lege benzinepompen, lege geldautomaten, wegopbrekingen, stroomstoringen, watertekorten en een niet werkend mobiel netwerk bereiken in Jinka een hoogtepunt. Het dorp is niet meer dan een paar duizend op een stenige zandvlakte geplempte bouwvallige woningen en hotels. Benzine is alleen met een vergunning te krijgen, een procedure die ons 2 uur kost, er is geen electriciteit en geen stromend water.
Wat er wel is: drukkende tropische hitte, heel veel stof, hordes levensgevaarlijke malaria (versie tropica) muggen en tse tse vliegen.
Dus: lange mouwen, lange broek, lange sokken, dikke lagen DEET, uren zweten onder een vieze klamboe, dagen zonder wassen en een dieet van droog brood, mariabiscuitjes en bananen.
Maar natuurlijk met een reden. De Omo vallei is de woonplek van extreem kleurrijke, nog vrij traditioneel levende tribes (stammen). Om deze reden trekt het gebied ondanks de beperkte faciliteiten de nodige toeristen.
Over een eindeloze hobbelweg die het absolute niets in lijkt te leiden, bereiken we met de zoals overal verplichte gids en scout (de overheid doet hard zijn best om banen te creeren voor anderzins kansarme groepen) een Mursi dorp.
Deze stam staat bekend om scarfication (zelf aangebrachte littekens als vorm van lichaamsversiering) en ronde schotels die na het verwijderen van 2 tot 6 tanden in de onderlip worden aangebracht.
Het bezoek doet nogal Volendam-achtig aan. De versieringen zijn zo opzichtig mogelijk aangebracht in de hoop dat bezoekers tegen betaling foto’s te nemen. Pogingen tot een oprechte conversatie worden in de kiem gesmoord door mensen die eisend aan onze armen rukken en FOTO schreeuwen.
We houden het bezoek kort en nemen genoegen met het feit dat de route tussen Arba Minch en Jinka het eigenlijke hoogtepunt van deze exercitie is gebleken.
We passeren dorpen bestaande uit houten ronde hutten, met rieten puntdaken en we zien veel mannen van een andere stam die vee drijven langs de weg. Hun uiterlijk kenmerkt zich door lendedoeken, kleurrlijke hoofdbanden gemaakt uit kralen, en kralenversieringen die op het voorhoofd zijn aangebracht. Sommige mannen hebben met witte pigmenten beschilderde benen.
Ze zien er sterk en vervaarlijk uit, met vaak een kwade blik in hun ogen. Foto’s durven we niet te nemen en zelfs Indark laat het uit zijn hoofd om opgefokt naar ze te toeteren.
Voor veel taferelen die we onderweg zien geldt overigens dat we geen foto’s maken, maar ze simpelweg in ons hoofd opslaan en meenemen als herinnering.
Dit besluit komt enerzijds voort uit respect (ik vind het niet normaal om zonder toestemming te vragen foto’s van mensen te nemen), maar deels ook uit het feit dat het stoppen van de auto altijd veel onrust met zich mee brengt.
Zodra de auto vaart mindert, ontstaat er in luttele seconden een menigte van mensen die uitgestrekte armen met eisend opgeheven handen door het autoraam steken.
Je houdt niet voor mogelijk hoeveel armen er door de ruimte van een half open raam passen.
Na ruim 3 weken reizen kan ik met zekerheid zeggen dat de snelle afwisseling van ultieme puurheid en onrealistische (en wat vaak voelt als respectloze) over-de-top berekenendheid bij mij – meer dan in elk ander land waar ik ooit geweest ben – een evenzo snelle afwisseling van blije verwondering en boze frustratie teweeg brengt.
Ik zal zeker thuis komen met heel veel nieuwe indrukken.
Inmiddels zijn we terug in Sashemene, waar we de laatste dagen van onze vakantie nog even prikkelarm en ontspannen zullen doorbrengen. We zijn terug in de cocon van het prettige hotel, waar de kamer schoon is, het personeel professioneel, het eten goed en ‘veilig’, het zwembad verkoelend en de sportschool met lopende band voor mij een cadeautje (ik voel een sterke wens om hard te lopen in het land dat hardlopers van wereldklasse voortbrengt).
Nog even een paar dagen tijd en rust dus, om alle ervaringen van deze taste of Africa te kunnen overpeinzen!
-
25 Februari 2014 - 15:55
Auke:
Ik kan mij nog steeds niet voorstellen dat nijlpaarden zo gevaarlijk zijn. Ze zien er zo goedmoedig uit met van die lieve Shrek oortjes?
Geniet nog even van de rust (alhoewel, als ze een loopband hebben?) en tot snel! -
25 Februari 2014 - 20:23
MaM:
Wat een prachtig verhaal weer. Gelukkig lezen wij dit bericht pas op het moment dat jullie op een veilig plekje het nijlpaardavontuur kunnen navertellen! Na ruim 3 weken heel veel indrukken op doen en veel beleven nu nog een paar dagen relax tijd. Geniet ervan en tot zondag! -
26 Februari 2014 - 09:41
Riet En Niek:
aan de hand van de uitvoerig omschreven omstandigheden proberen we ons een voorstelling te maken van hetgeen jullie ervaren, haast onmogelijk. Bedankt voor alle mooie verslagen. Voorspoedige thuisreis en tot ziens.
Reageer op dit reisverslag
Je kunt nu ook Smileys gebruiken. Via de toolbar, toetsenbord of door eerst : te typen en dan een woord bijvoorbeeld :smiley